М.БАДАРЧ ЗАДАРСАН УУ, МОНГОЛЫН ДОПИНГИЙН ТОГТОЛЦОО БАЛАРСАН УУ?

Улсын арслан Мягмарын Бадарчийн допинг хэрэглэсэн эсэх асуудал Монгол даяарын яриа болж хувираад удаж байна. Жилдээ ганц болдог төрийн наадмын түрүү хүртсэн бөхийн тухай яриа болохоор тэгэлгүй ч яахав.

Өнөөдөр Монголын Олон улсын ба Үндэсний спортын арбитраас энэ хэрэг дээр шийдвэрээ гаргалаа. Шийдвэр Үндэсний Их баяр наадмын зохион байгуулах хорооноос гаргасан барилдах эрхийг нь 4 жилээр хасах шийдвэрийг хэвээр үлдээнэ гэж гарлаа. Өөрөөр хэлбэл, одоо Олон улсын спортын арбитрын шүүхэд давж заалдах ганц л боломж М.Бадарчид үлдэж байгаа юм. Хэрвээ давж заалдахгүй гэвэл дөрвөн жилдээ барилдах эрхгүй болж байна.

Гэхдээ М.Бадарч өнөөдрийн шийдвэрийг сонссоныхоо дараагаар “Олон улсад давж заалдана. Энэ шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрөхгүй” гэж мэдэгдлээ. Ингэснээр Спортын арбитрын  / Court of Arbitration for Sport / шүүхэд давж заалдах шинжтэй. Хэрвээ тэгвэл Монголын спортод нүүрлээд буй допингийн олон асуудалд но байдаг эсэхийг илчлэх боломж олдож мэдэх юм.

Жишээлбэл, допингийн шинжилгээ авахдаа процедурын алдаа гаргадаг уу? Яагаад тийм олон хоногоор сорьцын хариу хойшилж ирдэг вэ? Шинжилгээний сорьцыг өөрчлөх боломж байсан уу? байдаг уу? МОНАДА-гийн үйл ажиллагаа зөв явсан уу? Зөв явж байгаа юу? гэх олон асуултад М.Бадарчийн асуудал хариу өгөх боломж өгч мэдэх юм.

М.Бадарчийн хувьд үнэнийг Олон улсад гаргаж шийдвэрлүүлээд дахин ялагдлаа гэхэд барилдах эрхээ хасуулсан нь хэвээрээ л үлдэх болно. Ногдох шийтгэл нэг л янз.

Харин түүнээс шинжилгээ авсан байгууллага, үйл ажиллагааны явц, дүгнэлт, шийдвэр гаргаж буй байдал зэрэг олон асуудалд алдаа, но байгаа эсэхийг олж мэдэх боломж гарч байна уу гэж олзуурхаж байна. Учир нь үүн дээр эргэлзсэн, хардсан үзэл бодол байдаг.

Өнөөдрийн хурал дээр М.Бадарчийн талд гэрч гарч ирсэн. Фитнесст хамт явдаг нэгэн хүн санаандгүйгээр түүнд зүрхний Панангин гэх эмийг өгөх гээд андуурч өөр эм өгснөөр биед нь допингийн төрлийн бодис орсон байх магадлалтай гэж тэрхүү гэрч мэдэгдлээ. Гэвч гэрчийн энэхүү мэдүүлгийг Монголын Олон улсын ба Үндэсний спортын арбитр шийдвэртээ нөлөөлөх мэдүүлэг гэж үзсэнгүй бололтой.

Ер нь М.Бадарчийг буруутгах бол хамгийн энгийн, хамгийн хялбар зам. Буруутай бол шийтгэлээ үүрээд, дөрвөн жилдээ барилдахгүй, өөр амьдралын мөр хөөгөөд л явчихна. Харин түүний гарган тавьсан асуудлууд, өнөөдрийн гэрчийн мэдүүлэг зэрэг бол цаашид хүмүүс анхаарч авах, заримыг нь бүр мөрдөн шалгах ч үндэслэлтэй мэт санагдана.

Тухайлбал, улсын наадмын тавын даваанд М.Бадарчид 800 сая төгрөг санал болгоод, унаж өгөхийг хүссэн гэж өөрөө ярьсан. Энэ хэргийг задалж, шалгаж үзэхэд илүүдэх зүйлгүй бодож байна. Олон жилийн турш цолны найрааны тухай цуу яриа түгдэг ч гэлээ хэн нэгэн бөх дээр авлига, хээл хахуулийн хэрэг нээж, илрүүлсэн явдал нэг ч байхгүй. Мөн гэрчийн мэдүүлгийг шууд үгүйсгэж болохгүй. Үнэн эсэхийг нь магадлах шаардлагатай.

Сүүлийн 20 гаруй жилийн турш Улсын наадмаар допингийн шинжилгээ авахад олон бөх хэрэглэсэн нь илэрсэн. Зарим нь цолоо хураалгасан бол зарим нь 11 сар л барилдах эрхээ хасуулаад өнгөрч байсан бодит түүх бий. Хамгийн гол нь аавын хүүг алагчлалгүй, асуудлыг нэг хууль, нэг дүрмээр шийдэж, бүгдэд тэгш тэнцвэртэй хандахыг олон нийт олон жилийн турш шаардсаар байна.

.

Р.Гэгээ