НИЙТИЙН АЛБАН ТУШААЛТНУУД СЭТГҮҮЛЧДЭД ЗҮЙ БУСААР ХАНДАЖ БУЙГ ХЭҮК АНХААРУУЛЛАА

ХЭҮК-оос нийтийн албан тушаалтнууд хүний эрх хамгаалагчид болон сэтгүүлчдийн мэргэжлийн үйл ажиллагаанд саад учруулж буй гэж үзэж, анхааруулга гаргасныг бүрэн эхээр нь нийтлэв.

НҮБ-ын Хүний эрх хамгаалагчийн тунхаглал, Хүний эрх хамгаалагчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулиар шударга шүүмжлэл өрнүүлж үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлдэг иргэд, Иргэний нийгмийн байгууллагын төлөөлөл, сэтгүүлч, хэвлэл мэдээллийн ажилтнуудыг хүний эрх хамгаалагчид гэж тодорхойлсон.

Сэтгүүлчдийн нийтийн мэдэх эрхийг хангаж мэдээлэл цуглуулах, түгээх үүргээ хэрэгжүүлэх явцад болон Туулын хурдны зам төслийг эсэргүүцсэн, шударга шүүмжлэл өрнүүлж үзэл бодлоо илэрхийлсэн иргэд рүү чиглэсэн дарамт, шахалт, хууль бус үйл ажиллагаа явагдаж байгаад санаа зовниж байна.

Сүүлийн үед Нийтийн албан тушаалтнууд сэтгүүлчдэд зүй бусаар хандах, доромжлох, ялгаварлан гадуурхах, мэргэжлийн хараат бус байдалд нь халдаж “хэн нэгнээс мөнгө авч, аль нэгэн талд үйлчилж байгаа” мэтээр мэдээлэл авах, сурвалжлах үйл ажиллагаанд нь саад учруулах, бодит мэдээлэл өгөхөөс татгалзах, зарим иргэдийн эсрэг олон нийтийг хууль бус үйл ажиллагаа явуулахыг уриалах, жагсаал цуглаан зохион байгуулж иргэдийн орон байр, ажил мэргэжил зэрэг хувийн мэдээллийг задруулж байгаа зэрэг үйлдлүүд цахим орчин, хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр удаа дараа гарч байгаа нь олон нийтийн санаа зовоосон, төрийн байгууллагын үйл ажиллагаанд эргэлзээ төрүүлсэн үйл явдал болж байна.

Эдгээр үйлдэл нь сэтгүүлчид болон үзэл бодлоо илэрхийлсэн иргэдийн аюулгүй байдал, хараат бус байдалд халдаж байгаа төдийгүй, иргэдийн мэдээлэл авах, үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх эрхийг хязгаарлахыг оролдож ардчилсан нийгмийн суурь үнэт зүйлсэд сөргөөр нөлөөлж байна. Энэ чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулж буй этгээдийг аливаа дарамт, шахалт, саадгүйгээр ажиллах нөхцөлөөр хангах, хүний эрхийг хүндэтгэн хамгаалах үүргийг төр хүлээж Хүний эрх хамгаалагчийн эрх зүйн байдлын тухай хууль болон Хэвлэл мэдээллийн эрх чөлөөний тухай хуульд хүний эрх хамгаалагчдын болон сэтгүүлчдийн хараат бус байдал, мэдээлэл цуглуулах, түгээх үйл ажиллагаанд саад учруулахыг хориглосон зохицуулалтууд тусгагджээ.

Олон улсын болон дотоодын хууль тогтоомжийн дагуу төр нь хүний эрх хамгаалагчид,сэтгүүлчдийн эсрэг аливаа халдлагаас урьдчилан сэргийлэх, гарсан зөрчлийг шуурхай, хараат бусаар шалгах, буруутай этгээдэд хариуцлага тооцох, хүний эрх хамгаалагчид, сэтгүүлчдийн аюулгүй байдлыг хангах, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх болон хэвлэлийн эрх чөлөөг дэмжих таатай орчин бүрдүүлэх үүрэгтэй болохыг онцлон тэмдэглэж байна.

Иймд Төрийн болон нутгийн захиргааны байгууллагын албан тушаалтнууд үзэл бодлоо илэрхийлж байгаа хүний эрх хамгаалагчид болон сэтгүүлчдийн хууль ёсны үйл ажиллагаанд хүндэтгэлтэй хандаж нийтийн мэдэх эрхийг хамгаалах, үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх иргэдийн эрхийн ханган дэмжлэг үзүүлэхийг анхааруулж байна.

Хүний эрхийн Үндэсний Комиссын Хүний эрх хамгаалагчийн хэлтэс